کالابرگ؛ سیاست حمایتی یا خط تحقیر؟ وارونگی یک روایت هدفمند

این روایت‌سازی آگاهانه؛ تلاش می‌کند سیاست‌های حمایتی را نه به‌عنوان ابزار کاهش فشار اقتصادی، بلکه به‌مثابه نشانه‌ای از ناکارآمدی و بی‌احترامی به کرامت عمومی بازنمایی کند؛ در حالی که این تصویرسازی، نه واقع‌بینانه است و نه منطبق با تجربه جهانی.

 واقعیت این است که یارانه، کالابرگ و بسته‌های حمایتی، نه پدیده‌ای ایرانی‌اند و نه مختص اقتصادهای ضعیف.

 این ابزارها دقیقاً در همان کشورهایی اجرا می‌شوند که رسانه‌های معاند، آن‌ها را الگوی «رفاه» معرفی می‌کنند.

 در آلمانِ ۲۰۲۲، دولت برای مهار فشار تورم و بحران انرژی، بسته حمایتی ۶۵ میلیارد یورویی تصویب کرد تا هزینه‌های زندگی خانوارها را جبران کند. این اقدام نه تحقیر مردم تلقی شد و نه نشانه فروپاشی اقتصاد؛ بلکه تصمیمی عقلانی برای مدیریت شوک‌های اقتصادی بود.(لینک منبع)

در ایالات متحده، طرح کالابرگ غذایی SNAP از سال ۱۹۷۷ تاکنون بدون وقفه اجرا می‌شود. تنها در سال ۲۰۲۴، بیش از ۴۱.۷ میلیون نفر از این کوپن‌های غذایی استفاده کرده‌اند؛ یعنی ده‌ها میلیون آمریکایی، روزانه و وعده‌به‌وعده، غذای خود را با سازوکار حمایتی دولت تأمین می‌کنند. هزینه این طرح حدود ۱۰۰ میلیارد دلار است و بخش قابل توجهی از مشمولان، افراد در سن کار و کودکان هستند. آیا این هم «تحقیر مردم» است یا بخشی از سازوکار پایدار دولت‌داری در اقتصادهای مدرن؟(لینک مطلب)

 در هند، نظام توزیع عمومی (PDS) از دهه ۱۹۴۰ تاکنون برقرار است و بر اساس گزارش بانک جهانی، در سال ۲۰۲۱ بیش از ۸۰۰ میلیون نفر را تحت پوشش کالابرگ‌های غذایی قرار داده است.(لینک مطلب)

 در چین نیز، از دهه ۱۹۵۰ تا اوایل دهه ۱۹۹۰، دسترسی به کالاهای اساسی با کالابرگ انجام می‌شد؛ سیاستی که بسیاری از تحلیل‌گران آن را یکی از پایه‌های ثبات اجتماعی و جهش اقتصادی چین می‌دانند.(لینک مطلب)

با کنار هم گذاشتن این شواهد، روشن می‌شود آنچه امروز در ایران «تحقیر» نام‌گذاری می‌شود، در واقع همان ابزاری است که دولت‌های قدرتمند برای عبور از بحران‌ها به کار می‌گیرند.
مسئله اصلی، خود کالابرگ نیست؛ مسئله، عملیات روانی برای تخریب اعتماد عمومی و تبدیل یک سیاست حمایتی به نماد ناکارآمدی است.

 وظیفه جهاد تبیین دقیقاً همین‌جاست: شکستن این وارونگی مفهومی

اگر حمایت معیشتی تحقیر است، پس بخش بزرگی از مردم آلمان، آمریکا، هند و چین سال‌هاست «تحقیر» شده‌اند.

 اما واقعیت این است که در دنیای پرنوسان امروز، دولت‌هایی که ابزار حمایت اجتماعی ندارند، نه مقتدرند و نه پاسخ‌گو در حالی که نظام درصدد حمایت از مردم و حذف فساد و رانت از برخی سرمایه داران هست.

جنگ امروز، جنگ روایت‌هاست؛ و تحقیر کالابرگ، صرفاً بهانه‌ای برای پیشبرد پروژه ناامیدسازی.